Wat is spondylitis ankylosans?
Spondylitis ankylosans (SA), ook ziekte van Bechterew genaamd (naar de naam van de Russische neuroloog die de aandoening als eerste beschreef), is een chronische, progressieve inflammatoire aandoening die hoofdzakelijk de gewrichten van de wervels en het bekken treft. De patiënten klagen in het bijzonder over pijn in de lage rug en stijfheid.
Het meest kenmerkende teken van SA is een aantasting van de gewrichten aan de basis van de wervelkolom, op de overgang naar het bekken, dwz. de sacro-iliacale gewrichten.
De ontsteking van de sacro-iliacale gewrichten is verantwoordelijk voor pijn, meestal ter hoogte van de bilstreek. Deze pijn wordt niet verlicht door rust maar is in tegendeel heviger 's nachts en 's ochtends bij het ontwaken. De halsstreek kan eveneens zeer pijnlijk zijn.
De ontsteking kan op lange termijn oorzaak zijn van een vergroeiïng van de wervels. Het woord "spondylitis" komt van het Grieks "spondylos" en betekent ontsteking van de wervels en het woord "ankylosans" komt van het Grieks "ankylos" dat stijfheid betekent. Deze ontsteking kan oorzaak zijn van pijn en gevoeligheid bij aanraking ter hoogte van de wervels, de schouderbladen, de heupen, de dijen, de scheenbenen en de wervelzuil. De voet is vaak aangetast, vooral de hiel, wat het lopen moeilijk en pijnlijk en in zeldzame gevallen zelfs onmogelijk kan maken. Deze aantasting is het gevolg van een ontsteking van de aanhechting van de pezen aan het bot (of enthesen, dit zijn de aanhechtingspunten van de pezen aan het bot - men spreekt dan van een enthesiopathie).
SA kan ook gepaard gaan met andere aandoeningen: een acute voorste uveïtis (een ontsteking van een gedeelte van het oog), psoriasis (een ziekte van de huid), de ziekte van Crohn of ulcero-hemorragische rectocolitis (inflammatoire aandoeningen van het maagdarmstelsel), of een reactionele artritis (na een bacteriële infectie). Om deze redenen worden al deze aandoeningen gegroepeerd in de klasse van de spondylartropathieën.
De groep van de spondylartropathieën omvat de volgende ondergroepen: spondylitis ankylosans, reactionele artritis, psoriasisartritis, gewrichtsuitingen van inflammatoire aandoeningen van het colon en de darm (of enterocolopathieën = Crohn en hemorragische rectocolitis).
De term "spondylartropathie" wijst op een groep chronische inflammatoire reumatologische aandoeningen met verschillende gemeenschappelijke kenmerken:
- een gewrichtssyndroom met diverse graden van aantasting van het bekken en de wervelkolom (inflammatoire letsels van de sacro-iliacale gewrichten en van de wervelzuil), perifere artritis (een inflammatoire gewrichtsaantasting, hoofdzakelijk in de onderste ledematen), enthesitis of enthesiopathie (een inflammatoire aantasting van de aanhechting van de pezen en de ligamenten aan het bot);
- extra-articulaire aantasting: iritis (voorste uveïtis of ontsteking van de voorste oogkamer), aantasting van de huid, van het maagdarmstelsel en van de aorta;
- een gemeenschappelijk genetisch terrein, wat blijkt uit het voorkomen van familiale aandoeningen (d.i. verschillende gevallen van spondylarthritis in eenzelfde familie).
De evolutie van de aandoening is zeer wisselend en hoewel bepaalde personen slechts tijdelijke lumbale pijnepisoden vertonen, vertonen andere een intense en chronische lumbale pijn die met de tijd oorzaak is van een vertebrale ankylose van wisselende ernst. In vrijwel alle gevallen is de ziekte gekenmerkt door acute pijnaanvallen gevolgd door perioden van remissie, dwz perioden waarin de patiënt zich goed voelt. Bepaalde patiënten kunnen verder een normaal leven leiden, terwijl anderen hun levensstijl moeten aanpassen en sommige zelfs zullen moeten afzien van een actief professioneel leven.
Terug naar boven